Sokownik i wyciskarka służą do różnych celów. Sokownik parowy sprawdzi się przy przygotowywaniu dużych ilości soku do słoików na zimę, a wyciskarka wolnoobrotowa – przy robieniu świeżych napojów do bieżącego spożycia. Najważniejsza różnica dotyczy sposobu pracy: pierwszy wykorzystuje parę i wysoką temperaturę, druga miażdży produkty mechanicznie bez intensywnego podgrzewania.
Sokownik czy wyciskarka – najważniejsze różnice
Sokownik podgrzewa owoce parą wodną. Wysoka temperatura uwalnia sok, a przy okazji poddaje go obróbce termicznej, dzięki czemu po rozlaniu do odpowiednio przygotowanych słoików może być przechowywany przez dłuższy czas. Wyciskarka działa inaczej. Jej wałek ślimakowy miażdży składniki i przeciska je przez sito. Ten proces określa się jako tłoczenie na zimno lub cold press.
| Cecha | Sokownik | Wyciskarka |
|---|---|---|
| Metoda działania | Ekstrakcja soku za pomocą pary wodnej | Miażdżenie i mechaniczne tłoczenie przez wałek ślimakowy |
| Temperatura | Wysoka, związana z działaniem pary | Niska, bez intensywnego podgrzewania |
| Wpływ na witaminy | Część składników wrażliwych na ciepło ulega stratom | Lepsze zachowanie składników wrażliwych na temperaturę |
| Trwałość soku | Po obróbce i prawidłowym zamknięciu nadaje się do przechowywania | Najlepiej wypić go świeżo, przechowując krótko w lodówce |
| Główne zastosowanie | Przetwory i zapasy na zimę | Świeże soki owocowe, warzywne i zielone |
Wyciskarka wolnoobrotowa nie jest tym samym co sokowirówka. Określenie „sokowirówka wolnoobrotowa” jest potocznym błędem. Sokowirówka rozdrabnia produkty ostrzami i oddziela sok dzięki sile odśrodkowej, pracując na bardzo wysokich obrotach. Wyciskarka używa ślimaka, który powoli zgniata składniki. To właśnie tę drugą metodę należy łączyć z nazwą „wolnoobrotowa”.
Kiedy warto wybrać sokownik?
Sokownik parowy jest dobrym wyborem, gdy masz dużo owoców, na przykład z własnego sadu, i chcesz przygotować zapasy na kilka miesięcy. Urządzenie pozwala przetworzyć większą partię surowca bez konieczności robienia każdej porcji osobno. Powstały sok trafia do butelek lub słoików jeszcze ciepły, a pasteryzacja ogranicza rozwój mikroorganizmów.
Wysoka temperatura ma jednak swoją cenę. Część witamin i innych składników wrażliwych na ciepło ulega zmniejszeniu. Sok z sokownika nie jest więc najlepszym rozwiązaniem, jeśli zależy Ci przede wszystkim na świeżym napoju o możliwie mało zmienionym składzie. Jego przewagą pozostaje trwałość oraz wygoda przygotowania domowych przetworów.
Przed przechowywaniem trzeba zadbać o czyste, wyparzone opakowania i szczelne zamknięcie. Sama praca sokownika nie zastępuje zasad higieny ani prawidłowego przygotowania słoików.
[ picture_1 ]
Dlaczego wyciskarka sprawdza się przy świeżych sokach?
Wyciskarka wolnoobrotowa wykorzystuje wałek ślimakowy, który stopniowo miażdży owoce, warzywa, zioła i warzywa liściaste. Typowe urządzenia pracują w zakresie około 40–120 obrotów na minutę. Wolniejszy ruch ogranicza napowietrzanie i nagrzewanie masy, choć nie oznacza całkowitego zatrzymania utleniania.
Sok z wyciskarki zwykle ma gęstszą konsystencję, więcej miąższu i intensywniejszy smak niż napój z sokowirówki. Metoda tłoczenia na zimno sprzyja zachowaniu składników wrażliwych na wysoką temperaturę, dlatego urządzenie pasuje do codziennego przygotowywania świeżych soków. Nie należy jednak traktować go jako sposobu na automatyczne zapewnienie zdrowia. O wartości całej diety decyduje sposób odżywiania, a nie jedno urządzenie.
Świeżo wyciśnięty sok nadal podlega utlenianiu. Najlepiej wypić go od razu, a jeśli ma być przechowany, umieścić go w szczelnie zamkniętym naczyniu w lodówce i spożyć możliwie szybko. Kilkudniowe przechowywanie nie daje takiej trwałości jak sok poddany obróbce termicznej w sokowniku.
Co wybrać do własnych potrzeb?
Decyzję najłatwiej podjąć, określając ilość surowca i częstotliwość picia soku. Pomocne są dwa podstawowe scenariusze:
Wybierz sokownik, jeśli:
- przygotowujesz duże ilości owoców z ogrodu lub sadu;
- chcesz robić zapasy na zimę i przechowywać sok w słoikach;
- ważniejsza jest trwałość produktu niż maksymalne zachowanie składników wrażliwych na ciepło;
- szukasz urządzenia przede wszystkim do domowych przetworów.
Wybierz wyciskarkę, jeśli:
- planujesz pić świeży sok na co dzień;
- zależy Ci na tłoczeniu owoców, warzyw liściastych i ziół;
- preferujesz gęstszy napój z większą ilością miąższu;
- chcesz ograniczyć wpływ wysokiej temperatury i intensywnego napowietrzania.
Nie ma jednego urządzenia lepszego w każdej sytuacji. Do przetworów i przechowywania wybierz sokownik, a do świeżych soków przygotowywanych na bieżąco – wyciskarkę wolnoobrotową.
